Üriner Sistem Hastalıkları
Üriner sistem; böbrekler, üreterler, mesane ve üretradan oluşur. Bu sistemin sağlıklı çalışması idrarın düzgün şekilde üretilip vücuttan atılmasını sağlar. İdrar kaçırma, sık idrar yolu enfeksiyonu ve aşırı aktif mesane gibi hastalıklar yaşam kalitesini önemli ölçüde etkileyebilir. Modern tanı ve tedavi yöntemleri ile bu hastalıkların büyük bölümü kontrol altına alınabilmektedir.
İdrar Kaçırma (Üriner İnkontinans)
İdrarın istem dışı kaçmasıdır. Kadınlarda daha sık görülse de erkeklerde özellikle prostat hastalıklarına bağlı gelişebilir.
Başlıca tipleri:
- Stres tipi: Öksürme, hapşırma, yürüme ile kaçırma
- Urge tipi: Ani sıkışma hissi ve tuvalete yetişememe
- Karma tip: Her iki tipin birleşimi
- Taşma tipi: Mesanenin tam boşalamaması sonucu sızıntı
Tedavi seçenekleri:
- İlaç tedavileri
- Pelvik taban kas egzersizleri (Kegel)
- Nöromodülasyon tedavileri
- Ameliyat (uygun hastalarda sling vb.)
İdrar kaçırma “kader” değildir. Doğru tedavi ile büyük oranda kontrol altına alınabilir.
Aşırı Aktif Mesane (OAB)
Mesanenin aşırı duyarlı hale gelmesi ile ortaya çıkar.
- Sık idrara çıkma
- Gece idrara kalkma
- Ani sıkışma hissi ve kaçırma
Tedavi: Yaşam tarzı düzenlemeleri, mesane eğitimi, ilaç tedavisi, ileri evrede botoks uygulanabilir.
Sık Tekrarlayan İdrar Yolu Enfeksiyonları
Yıl içinde üç ve üzerinde enfeksiyon geçirilmesi tekrarlayan enfeksiyon olarak değerlendirilir.
Nedenleri:
- Mesanenin tam boşalmaması
- Taş hastalıkları veya prostat büyümesi
- Bakteri dengesinin bozulması
- Şeker hastalığı
Tedavide amaç: Hem mevcut enfeksiyonu ortadan kaldırmak hem de tekrarını engellemektir.
Mesane Fonksiyon Bozuklukları
Bazı durumlarda idrar torbası kası fazla ya da yetersiz çalışabilir. Bu durumda idrarın depolanması veya boşaltılması bozulur.
- Nörojen mesane (sinir sistemi hastalıklarına bağlı)
- Mesanenin aşırı kasılması veya zayıflığı
- İdrar yaparken zorlanma ve tam boşalmama
Tanı: Ürodinami (mesanenin çalışma testleri), ultrasonografi, idrar tahlilleri
Ne Zaman Doktora Başvurmalıyım?
- İdrar kaçırma yaşam kalitesini etkiliyorsa
- Sık idrar yolu enfeksiyonu yaşanıyorsa
- Gece birden fazla kez idrara kalkılıyorsa
- İdrar yapma güçlüğü varsa
- İdrarda kan görülüyorsa
